خدمات تخصصی اطلاع رسانی

مقدمه:

ارائه خدمات تخصصی به متخصصان و پژوهشگران به عنوان گروه های مورد توجه اطلاعاتی یکی از وظایف سنگین کتابخانه هاست. کتابخانه های تخصصی به عنوان نهاد فراهم آورنده خدمات اطلاعاتی به گروه های تخصصی اطلاعاتی نقش به سزایی در پژوهش ایفا می کنند. کتابخانه مرکزی و مرکز اسناد دانشگاه علوم پزشکی ایران هم به عنوان قطب تخصصی کتابخانه های پزشکی به ارائه برخی از مهمترین خدمات تخصصی به پژوهشگران این حیطه پرداخته است.

مشاوره پژوهشی (شامل راهنمایی در انتخاب مجله مناسب، جستجو بازیابی منابع، رفرنس دهی و …) از ابتدای دهه ۸۰ توسط متخصصین علم اطلاعات در کتابخانه مرکزی دانشگاه انجام می شود. از سال ۹۳ با تلاش های خانم دکتر نعمتی و با همکاری آقای دکتر برادران و متخصصان علم اطلاعات دانشگاه علوم پزشکی ایران خانم ها رزمگیر، تمجید، کمالی، نوربخش، فرجی، وصال، نجفی گام های مهمی در شکل گیری هسته اولیه مرکز  مرور سیستماتیک برداشته شد. هم اکنون پژوهشگران می توانند از متخصصان علم اطلاعات کتابخانه برای همکاری در تیم های پژوهشی خود استفاده نمایند.

عضویت

Demo Content

مرکز مرور سیستماتیک

نیاز به چنین مرکزی با توجه به افزایش مطالعات مروری، تیم ها، سازمان ها و سیستم های دانش برای حمایت از تولید و استفاده از مطالعات بسیار مشهود است.مرور نظام مند متون عبارت است از اقدام هماهنگ برای شناسائی سیستماتیک کلیه پژوهش های اولیه در دسترس، ارزیابی نقادانه این پژوهش ها و سنتز داده های مطالعات با کیفیت مطلوب (و در بعضی موارد آنالیز کمی آنها) با یک روش استاندارد و نظام مند که برای پاسخ دادن به یک سوال مرتبط به سلامت انجام می شود. در هر تیم مرور نظام مند حضور حداقل یک متخصص علم اطلاعات برای همکاری در جستجو و بازیابی اطلاعات به شیوه علمی و تخصصی و نظام مند با فرمول بندی استاندارد ضروری است. مسئول هماهنگی این خدمات در کتابخانه مرکزی خانم (تمجید،کمالی، نوربخش؟؟؟توسط خانم دکتر نعمتی تعیین گردد) می باشد. پژوهشگران با مراجعه به ایشان میتوانند به همکار پژوهشی خود معرفی شوند.

خدمات علم سنجی

علم سنجی یکی از متداول ترین روش های ارزیابی فعالیت های علمی و مدیریت پژوهش است. بررسی کمّی تولیدات علمی،‌ سیاستگزاری علمی،‌ ارتباطات علمی دانش پژوهان و ترسیم نقشه علم، برخی از موضوعات این حوزه اند. در علم سنجی، ارتباطات علمی و شیوه های تولید، اشاعه و بهره گیری از اطلاعات علمی به روش غیر مستقیم و با بررسی منابع و مآخذ آنها ارزیابی می شود. نمایه های استنادی معتبر بین المللی همچون ISI، Scopus، Google Scholarاز ابزارهای علم سنجی محسوب می شوند. شاخص های علم سنجی سه دسته هستند: معیارهای بهره وری که بهره وری پژوهشگر یا گروه پژوهشی را اندازه گیری می کند، معیارهای تاثیر که کیفیت (یا عملکرد) مجلات، پژوهشگران یا گروه پژوهشی را می سنجد و معیارهای ترکیبی که هدف این دسته از شاخص ها خلاصه کردن دو معیار بهره وری و تاتثیر در یک عدد است. براساس معیارهای مطرح شده می توان کارکردهای مطالعات علم سنجی را به شرح زیر بیان کرد:

  •    مطالعه کمّی و اندازه گیری علم
  •     مطالعه تاریخی و جامعه شناختی علم و دانش
  •     ارزیابی اولویت ها، چشم اندازها و ظرفیت های مراکز پژوهشی و دانشگاه ها
  •     کمک به برنامه ریزی و سیاست گذاری علمی در تخصیص بودجه و توازن بودجه با هزینه
  •     شناخت الگوهای ارتباطاتی در جوامع علمی
  •     تعیین میزان همکاری نویسندگان حوزه های گوناگون
  •     ترسیم ساختار علم و دانش به طور کلی
  •     ترسیم ساختار موضوعات و حوزه های علمی خاص
  •     نمایش ساختار علمی حوزه های موضوعی خاص
  •     طراحی نقشه علمی کشور
  •     ارزیابی وضعیت علوم و فناوری در کشور و سازمان
  •     ابداع شاخص ها و مقیاس های اندازه گیری توسعه علم و فناوری
  •     مطالعه ارتباطات میان رشته ای: روشن نمودن روابط میان حوزه های مختلف دانش، سنجش روابط میان رشته ای موضوعات و ارتباطات علمی
  •     ارزیابی و رتبه بندی انتشارات
  •     ارزیابی و سنجش عملکرد تحقیقاتی و آثار تولیدی نویسندگان، سازمان ها، دانشگاه ها، کشورها و ...
  •     تعیین سهم یک کشور، دانشگاه  یا سازمان در تولید علم در عرصه های ملی و بین المللی
  •     سنجش عملی فعالیت های اعضای هیأت علمی
  •     تهیه گزارش رشد علمی یک کشور
  •     ردگیری روند تولید و اشاعه دانش های مختلف
  •     آینده پژوهی د حوزه های موضوعی مختلف
  •     بررسی غیرمستقیم شیوه های تولید، کسب و اشاعه اطلاعات علمی
  •     مطالعه رشد متون در موضوعات خاص
  •     اندازه گیری تأثیر انتشارات و رتبه بندی انتشارات بر اساس اهمیت آن ها
  •     ردیابی انتشار اندیشه ها و مطالعه الگوهای انتشاراتی
  •     تحلیل کمّی در مورد تولید، توزیع و استفاده از متون منتشر شده
  •     تعیین مجلات هسته، معرفی نویسندگان برتر و مقالات پراستفاده
  •     شناسایی، ارزیابی و انتخاب منابع علمی در حوزه های موضوعی مختلف به منظور استفاده پژوهشگران

مسئول هماهنگ کننده خدمات علم سنجی در کتابخانه مرکزی خانم(تمجید،کمالی، نوربخش ؟؟؟  توسط خانم دکتر نعمتی تعیین گردد) می باشد. این خدمات هم به صورت حضوری و هم از طریق ایمیل و شبکه های اجتماعی ارائه میگردد.

مشاوره پژوهشی

مشاوره اطلاعاتی و پژوهشی با هدف تسهیل، تسریع و بهبود فرایند فعالیت های پژوهشی از نخستین سالهای تاسیس کتابخانه به صورت مصاحبه مرجع در بخش مرجع توسط خانم اسلامی اجرا می شد.کتابداران و متخصصان علم اطلاعات تلاش دارند با بهره گیری از دانش و تجربه خود به مشاوره با مراجعان پرداخته و نیازهای اطلاعاتی آنان را شناسایی کنند . در واقع تلاش آنها ایجاد ارتباط میان نیازهای اطلاعاتی و منابع دانش می باشد_ نقشی که به لحاظ تاریخی در حوزه تسلط آنها می باشد_. این امر باعث صرفه جویی در وقت و ارائه اطلاعات مرتبط به کاربران میشود. مسئول هماهنگ کننده خدمات مشاوره پژوهشی خانم (تمجید،کمالی، نوربخش؟؟؟؟ توسط خانم دکتر نعمتی تعیین گردد.) می باشد.

خدمات تخصصی آموزشی
  • آموزش کاربران و کارگاه ها:

با توجه به اهمیت نقش آموزش مهارت های اطلاع یابی و سواد اطلاعاتی در بهبود کیفیت عملکرد آموزشی و پژوهشی دانشگاه و افزایش بهره وری آن، مرکز اطلاع رسانی و کتابخانه مرکزی دانشگاه علوم پزشکی ایران در نظر دارد که هرسال به طور مرتب و متنوع، برای متقاضیان دوره های آموزشی برگزار نماید. فهرست دوره های آموزشی که تاکنون برنامه ریزی شده است در ادامه آمده است. لازم به ذکر است که بروز رسانی دوره ها از همین

خدمات مربوط به IT

Demo Content

سرویس VPN
مرجع مجازی
خدمات مرجع مجازی

با ظهور اینترنت، کتابخانه ها ارائه خدمات پیوسته به کاربران خود را آغاز نمودند. یکی از خدماتی که با گسترش این فناوری دستخوش تغییر گردید، خدمات مرجع است.

مرجع مجازی (Virtual Reference) نوعی از خدمات مرجع است، که بنیانی الکترونیکی دارد و اغلب دریک موقعیت زمانی واقعی یعنی زمانی که مشتری از رایانه یا سایر تکنولوژی‌های اینترنت جهت برقراری ارتباط با کارمند مرجع استفاده می‌کند، بدون این‌که به‌طور فیزیکی در کتابخانه حضور یابد کانال‌های ارتباطی مورد استفاده در مرجع مجازی شامل گفتگو، ویدئوکنفرانس، ارتباط صدایی و پست الکترونیک و پیام کوتاه می‌باشد.

به طور کلی سه دلیل عمده باعث ظهور خدمات مرجع دیجیتالی در عصر حاضر شده است:

  • تغییر شیوه یادگیری در محیط غیر همزمان
  • ظهور نظام های خدماتی و فناوری های وب مبنا
  • ورود قدرت های تجاری به بازارهای آموزشی
روش های ارائه این خدمات:

خدمات مرجع مجازی با استفاده از فناوری های ارتباطی پست الکترونیکی و گفتگوی همزمان امکان پاسخگویی به سوالات مرجع کاربران را فراهم می‌آورد:

مرجع پست الکترونیکی شامل پست الکترونیکی و فرم های مبتنی بر وب است. خـدمات پـست الکترونیکی ارائه دهنده خدمات غیرهمزمان است: کـاربر پیـامی را مـی فرسـتد و بعـد از مـدتی پاسخ آن را دریافت می کند. کاربر معمولاً میتواند پیوند مربوط به پست الکترونیکی را همـراه بـا فـرم مربـوط بـه ارسـال سـؤال در صـفحه وب کتابخانـه پیـدا کنـد. برخـی از کتابخانـه هـا آرشیوی از سؤالات متداول دارند. زمانی که سؤالی ارسال میشود، سـامانه به صورت خودکار این سؤال را با اطلاعات موجود در آرشیو مقابله می کند. پرسشهای ارسالی، در سرور پست الکترونیکی ذخیره می شوند و کتابداران بـه نوبـت، بـه آنها پاسخ میدهند. عموماً نامه های الکترونیکی یک یا دو بار در روز بررسی می شـوند و اگـر سـؤالی بـه اطلاعـات مفـصل نیـاز داشـته باشـد بـرای متخـصص موضـوعی کتابخانـه ارسـال مـیگـردد.

در یک کتابخانه دانشگاهی، دانشجویان عمده کاربران مرجع مجازی هستند و بیش تر تمایـل دارند که به جای پست الکترونیکی از خدمات مرجـع چتـی اسـتفاده کننـد، چـون چـت یـک گفتگوی دوسویه همزمان، و به صحبت کردن حضوری با کتابـدار مرجـع، بـسیار شـبیه اسـت. کاربران چت، بازخورد آنی دریافت می کنند و در نتیجه می توانند از زبـان نوشـتاری بـه همـان صورتی که در مکالمه حضوری انجام میگیرد استفاده کنند. اولین قدم در پرسش با استفاده از خـدمات مرجـع همزمـان ایـن اسـت کـه کـاربر، بـه وب سایت کتابخانه وارد شود. بعد از ارسـال سـؤال، نـرم افـزار آن را بـرای تمـام کتابـدارانی کـه به صورت پیوسته به شبکه وصل هستند نمایش می دهد، و اولین کتابـدار ممکـن، پاسـخ لازم را ارائه می کند. خدمات مرجع مجازی در کتابخانه ما به شکل ایمیل و چت در حال حاضر در حال انجام است اما به سبب نبودن نرم افزارهای زیر ساختی تا بحال این ارتباطات مجازی با نرم افزار کتابخانه صورت نمی گرفت.  اما به زودی این امکان نیز فراهم خواهد آمد.

هدف:

خدمات  مرجع مجازی کتابخانه مرکزی با هدف گسترش و بهبود خدمات مرجع و اطلاع رسانی کتابخانه و تسریع در پاسخگویی به نیازهای کاربران و در دسترس قرار دادن اطلاعات برای کاربران کتابخانه فارغ از محدودیت های زمانی و مکانی آنها، راه اندازی شده است.

خدماتی که ارائه می شود شامل:
  • راهنمایی کاربران در استفاده از کتابخانه و خدمات آن
  • راهنمایی استفاده از نرم افزار کتابخانه ای، پورتال و پایگاه های اطلاعاتی در یافتن منابع مورد نیاز کاربران.
  • بازیابی مقالات و ارسال آن از طریق ایمیل به کاربران
  • ارائه خدمات اختصاصی جستجو و بازیابی منابع و تحویل مدرک برای اعضا (شامل بازیابی و جستجوی مقالات هیات علمی و دانلود مقالات و Ebook، استخراج شاخص H و مشاوره انتخاب مجله مناسب)
  • ارائه خدمات به کاربران off-campus برای جستجوی منـابع و اطلاع رسانی در مورد دسترسی به انواع منابع دیجیتال
  • خدمات اشاعه گزینشی اطلاعات الکترونیکی از طریق نیاز سنجی و شناسایی اطلاعات مورد نیاز کاربران
  • ارسال منابع اطلاعات از طریق ایمیل و شبکه های اجتماعی و یا تلفنی
قوانین:

برای اطلاع یافتن از چگونگی دسترسی به مدراک مورد نیاز به فایل پیوست مراجعه کنید.

تماس و ساعت کاری:

ساعات کاری: شنبه تا چهارشنبه ۸:۰۰ – ۱۵:۰۰

این فعالیت در حال حاضر توسط افراد زیر در کتابخانه در حال ارائه می باشد:

  • محبوبه کمالی ( کارشناس مسئول مرجع مجازی)

برای ارتباط با ایشان می توانید از طریق شماره تلفن ۸۶۷۰۵۳۰۱ و ایمیل kamali.m@iums.ac.ir در تماس باشید.

  • سمیه تمجید ( کارشناس مسئول سالن دیجیتال ۴)

برای ارتباط با ایشان می توانید از طریق شماره تلفن ۸۶۷۰۵۴۰۱ و ایمیل tamjid.s@iums.ac.ir  در تماس باشید.

  • نجمه سادات نوربخش ( کارشناس مسئول سالن مطالعه تحصیلات تکمیلی)

برای ارتباط با ایشان می توانید از طریق شماره تلفن ۸۶۷۰۵۵۰۱ و ایمیل nourbakhsh.n@iums.ac.ir در تماس باشید.

استفاده از میز مرجع مجازی آنلاین

کتاب درمانی
مقدمه:

کتاب درمانی به معنای استفاده از کتاب و مواد خواندنی سودمند برای حل مشکلات روان شناختی است. در حوزه علوم روان پزشکی و روان شناسی، کتاب درمانی به عنوان مکمل درمان فرد و راهنمایی برای حل مشکلات شخصی وی شناخته می شود که در پوشش یکی از فنون روان درمانی، با توصیه درمانگر و به شکلی سازمان یافته و هدفمند مورد استفاده قرار می گیرد. بعبارتی، کتاب درمانی تغییر و باز آفرینی شناختی  از راه خواندن است و نوعی تعامل بین خواننده ومواد خواندنی است.

در همین راستا، در بهمن ماه سال ۱۳۹۳ پیشنهاد ارائه مشاوره و کتاب درمانی  با ایده  و شعار " کتاب بخوانیم تا حالمان بهتر شود"  توسط صدیقه سعلبی فرد (روانشناس سلامت)  ارائه شد و پس از طرح در جلسات هم اندیشی با  خانم دکتر نعمتی انارکی (ریاست کتابخانه) و حمایت های آقای دکتر موسوی( معاون پژوهشی وقت دانشگاه) و تلاش های خانم آذر اسلامی( معاون کتابخانه)، برای اولین بار،  در آذر ماه سال ۱۳۹۴ بخش مشاوره و کتاب درمانی با هدف ارتقا فرهنگ کتابخوانی ونقش مطالعه بر سلامت در طبقه هفتم کتابخانه مرکزی راه اندازی شد که همچنان مشغول ارایه خدمات می باشد.

 

اهداف و رسالت ها:

ارتقا سطح سواد سلامت روانی جامعه دانشگاهی از طریق مطالعه کتابهای خودیار معتبر و علمی

هدف از کتاب درمانی رفع مشکلات روان شناختی فرد با افزایش خودآگاهی و شناخت عمیق تر شخصیت او می باشد که رسیدن به این مهم با تعامل متخصص سلامت روان با فرد از طریق جلسات مشاوره و نحوه صحیح انتخاب و مطالعه کتاب مناسب  از طریق ارجاع افراد به مجموعه ارزشمند کتابخانه فرهنگی می باشد.

ارتقا فرهنگ مطالعه  و  بهزیستی روانی.

ارتقا سلامت اجتماعی ، اخلاقی و معنوی از طریق مهارت کتابخوانی فعال و خلاق، بازخوانی و بازاندیشی.

کمک به توسعه مهارت های زندگی افراد از طریق آموزش های روانشناختی.

 

فعالیت ها و خدمات:

کتابخانه مرکزی علاوه بر رسالت تامین نیاز اطلاعاتی کاربران و فعالیت های وابسته به آن، فضایی جذاب و آرامبخش را برای پرکردن اوقات فراغت کاربران و ترویج و تقویت عادت مطالعه آنها،  در بخش مشاوره و کتابدرمانی فراهم نموده است.

خدمات کتاب درمانی و مشاوره بر اساس برنامه زیر ارایه می گردد :

  • جلسات مشاوره
  • برگزاری دوره های آموزشی کتاب درمانی و نقش مطالعه در سلامت در  کتابخانه، دانشکده ها، بیمارستان ها.
  • برگزاری دور های آموزشی تنظیم هیجانی، سلامت معنوی، بهبود روابط بین فردی و ....
  • ایجاد و حفظ انگیزه در مراجعین برای مطالعه کتاب.
  • معرفی کتابهای جدید و مناسب جهت علاقمندی هر چه بیشتر کاربران با شعار " هر ماه یه کتاب خوب بخوانیم"
  • تهیه اسلایدهای معرفی کتاب ، ترویج کتابخوانی و سلامت برای نمایش در نمایش گر لابی کتابخانه
  • نیازسنجی بر اساس علایق کاربران جهت ارتقا مجموعه کتاب های کتابخانه فرهنگی

 

قوانین ، دستورالعمل و راهنما

مشاوره کتاب درمانی از ساعت ۹ تا ۱۵ یکشنبه تا چهارشنبه  و تعیین وقت قبلی انجام می شود. کلیه علاقمندان شامل دانشجویان، کارکنان و اساتید  دانشگاه علوم پزشکی ایران می توانند از خدمات  این واحد بهره مند شوند.

 

نیروی انسانی:
صدیقه سعلبی فرد

تلفن:۸۶۷۰۵۷۰۱

ایمیل: salabifard.s@kar.iums.ac.ir

سوابق علمی:

کارشناس کتابداری در شاخه پزشکی

کارشناس ارشد آموزش پزشکی

کارشناس ارشد روانشناسی عمومی

دانشجوی دکتری روانشناسی سلامت

اطلاعات تماس:

تلفن:۸۶۷۰۵۷۰۱

ایمیل: salabifard.s@kar.iums.ac.ir

آدرس: کتابخانه مرکزی و مرکز اسناد، طبقه  هفتم

خدمات تحویل مدرک

Demo Content